Xuất nhập khẩu sắt thép của Việt Nam trong tháng 8/2025: Xuất giảm, nhập tăng, nhập siêu nới rộng

Trong tháng 8/2025, bức tranh xuất nhập khẩu sắt thép của Việt Nam tiếp tục ghi nhận nhiều biến động trái chiều, phản ánh rõ những khó khăn và thách thức mà ngành thép đang phải đối mặt. Nếu như xuất khẩu giảm sâu cả về khối lượng lẫn giá trị, thì ở chiều ngược lại, nhập khẩu lại tăng mạnh, đặc biệt là thép thành phẩm. Điều này khiến cán cân thương mại ngành thép trong tháng 8 tiếp tục nghiêng về phía nhập siêu, thậm chí với mức độ lớn hơn so với tháng 7 trước đó.

Theo số liệu thống kê sơ bộ từ hải quan, trong tháng 8, lượng sắt thép các loại xuất khẩu chỉ đạt hơn 654 nghìn tấn, với trị giá khoảng 432 triệu USD. So với tháng 7 (khi đạt hơn 792 nghìn tấn và trị giá 546 triệu USD), con số này đã giảm tới 17,5% về lượng và 20,9% về giá trị. Nếu so với cùng kỳ năm 2024, mức sụt giảm còn rõ rệt hơn, với giảm 20,2% về lượng và gần 28% về trị giá. Đây là một chỉ dấu cho thấy, xuất khẩu thép thô của Việt Nam đang bị ảnh hưởng mạnh bởi bối cảnh giá thép quốc tế liên tục suy giảm và nhu cầu từ các thị trường nhập khẩu chủ lực vẫn chưa khởi sắc.

Điểm sáng hiếm hoi nằm ở nhóm sản phẩm từ sắt thép. Tháng 8, kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này đạt khoảng 449,7 triệu USD, chỉ giảm nhẹ gần 3% so với tháng 7 (463,1 triệu USD). Điều này cho thấy, các doanh nghiệp thép trong nước đang có sự dịch chuyển theo hướng tích cực, tập trung hơn vào các mặt hàng chế biến sâu, có giá trị gia tăng cao. Đây cũng là hướng đi quan trọng, bởi các sản phẩm chế biến thường ít chịu tác động trực tiếp từ biến động giá nguyên liệu và dễ duy trì sức cạnh tranh trên các thị trường xuất khẩu.

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu thép trong tháng 8/2025 tăng rõ rệt. Lượng sắt thép các loại nhập khẩu đạt tới 1,35 triệu tấn, với trị giá gần 950 triệu USD, tăng 17% về lượng và hơn 11% về giá trị so với tháng 7 (1,15 triệu tấn, trị giá 852 triệu USD). Đây là mức tăng đáng kể, phản ánh nhu cầu trong nước đối với nguyên liệu thép đang ở mức cao, đặc biệt trong giai đoạn chuẩn bị cho mùa cao điểm xây dựng và sản xuất công nghiệp cuối năm.

Đối với phế liệu sắt thép, một trong những nguồn nguyên liệu chính cho ngành luyện thép trong nước, nhập khẩu trong tháng 8 đạt hơn 510 nghìn tấn, trị giá khoảng 169,5 triệu USD. So với tháng 7 (514 nghìn tấn, trị giá 164,7 triệu USD), lượng nhập khẩu gần như đi ngang (giảm 0,8%) nhưng trị giá lại tăng khoảng 3%, phản ánh xu hướng giá phế liệu nhập khẩu nhích lên, trong khi nhu cầu của các nhà máy trong nước vẫn duy trì ở mức cao.

Riêng nhóm sản phẩm từ sắt thép nhập khẩu lại ghi nhận sự giảm sút. Tháng 8, trị giá nhập khẩu đạt 743 triệu USD, giảm hơn 5% so với mức 784,9 triệu USD của tháng 7. Điều này cho thấy, các doanh nghiệp có thể đang ưu tiên nhập khẩu thép nguyên liệu để phục vụ sản xuất trong nước thay vì nhập sản phẩm đã hoàn thiện.

Sự trái chiều giữa xuất khẩu và nhập khẩu đã khiến cán cân thương mại ngành thép trong tháng 8 thâm hụt mạnh hơn so với tháng 7. Chỉ riêng mặt hàng thép thô, xuất khẩu giảm khoảng 114 triệu USD, trong khi nhập khẩu tăng thêm gần 96 triệu USD. Sự sụt giảm nhẹ ở cả xuất khẩu và nhập khẩu sản phẩm từ thép không đủ để bù đắp, khiến mức nhập siêu toàn ngành trong tháng 8 trở nên rõ rệt hơn.

Điều này cho thấy Việt Nam tiếp tục ở thế nhập siêu thép, phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ bên ngoài, cả ở thép thành phẩm lẫn phế liệu. Đây là một thực trạng kéo dài nhiều năm qua và tháng 8/2025 một lần nữa khẳng định xu hướng này.

Diễn biến trong tháng 8 cho thấy ngành thép Việt Nam đang đứng trước thách thức kép. Ở thị trường quốc tế, xuất khẩu gặp khó do nhu cầu yếu và giá giảm; trong nước, nhu cầu cao nhưng lại phải dựa phần lớn vào nguồn thép nhập khẩu. Xu hướng này khiến cán cân thương mại của ngành ngày càng bất lợi.

Tuy vậy, vẫn có điểm tích cực khi xuất khẩu sản phẩm thép chế biến sâu giữ được sự ổn định. Đây có thể coi là một hướng đi khả thi để giảm bớt phụ thuộc vào biến động của thị trường thép thô, đồng thời nâng cao vị thế cạnh tranh của thép Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Nguồn: Mysteel